Zapisy Konstytucji odnoście samorządów terytorialnych

Gdyby przytoczyć wszystkie akty prawne regulujące funkcjonowanie gmin, szczególnie zakres finansów lokalnych, to można byłoby lepiej zrozumieć trudności, przed jakimi stali i stoją niedoświadczeni jeszcze działacze samorządowi. Dodać też należy, że od chwili utworzenia samorządów terytorialnych wielokrotnie zmieniały się, często bardzo istotnie, rozwiązania prawne. Od 1990 roku powstały też nowe instytucje mające znaczenie w funkcjonowaniu gmin. Największe oczekiwanie w ugruntowaniu pozycji samorządu terytorialnego oraz w poszerzeniu reformy samorządowej wiązano z pracami nad nową konstytucją. Wynikiem kompromisu było przyjęcie ustawy zasadniczej, która odsyła w szczególnie istotnych kwestiach do ustaw, które ostatecznie mają rozstrzygnąć o

W przyjętej w drodze referendum i uchwalonej przez Zgromadzenie Narodowe w 1997 r. Konstytucji KP stwierdzono, że „Ogól mieszkańców jednostek zasadniczego podziału terytorialnego stanowi z mocy prawa wspólnotę samorządową’1 oraz „Samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej. Przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność”-‚-”. Do samorządu terytorialnego odnoszą się zapisy następujących artykułów Konstytucji:

– Art. 15

– 1. Ustrój Rzeczypospolitej Polskiej zapewnia decentralizację władzy publicznej.

– 2. Zasadniczy podział terytorialny państwa uwzględniający więzi społeczne, gospodarcze lub kulturowe i zapewniający jednostkom terytorialnym zdolność wykonywania zadań publicznych określa ustawa.

– Art. 16

– 1. Ogół mieszkańców jednostek zasadniczego podziału terytorialnego stanowi z mocy prawa wspólnotę samorządową,

– 2. Samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej. Przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

– Art. 94

Organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa.

– Art. 191

– 1. Z wnioskiem w sprawach, o których mowa w ait. 18836, do Trybunału Konstytucyjnego wystąpić mogą:

– 3) organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego.

– Art. 22

– 33 Konstytucja RU, art. 10 36 Art. 188

Trybunał Konstytucyjny orzeka w sprawach:

– 1) zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją,

– 2) zgodności ustaw z ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, których ratyfikacja wymagała uprzedniej zgody wyrażonej w ustawie,

– 3) zgodności przepisów prawa, wydawanych przez centralne organy państwowe, z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi i ustawami.

– 4) zgodności z Konstytucją celów lub działalności partii politycznych.

– 5) skargi konstytucyjnej, o której mowa w art. 79 ust. I. /Art. 79. ust, I, Każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji.

Oceniając funkcjonowanie samorządów terytorialnych, trzeba przede wszystkim wskazać, jakie były początki – możliwości i ograniczenia:

– 1) Zakres regulacji prawnych tworzących samorząd terytorialny nie odpowiadał i nie korespondował z ogólnymi założeniami przebudowy ustroju państwa, zaś głoszona powszechnie opinia o opiece organów państwowych nad samorządami była w części iluzją, dominował też makroekonomiczny charakter zmian polskiej gospodarki:

– 2) Rozwiązania szczegółowe powstawały w okresie obowiązywania /nie do końca dających się zrozumieć i znanych tylko niewielkiemu gronu osób/ uzgodnień powstałych wokół „okrągłego stołu” i kompromisów politycznych późniejszego okresu – stąd rozwiązania te niosły wiele mało precyzyjnych haseł i niedostateczną ilość narzędzi tworzących możliwość rzeczywistego wpływu na gospodarkę finansową w wymiarze lokalnym:

– 3) Nie funkcjonował odrębny, wyspecjalizowany, pozbawiony wojskowo-partyjno- dyspozycyjno-formalnych zasad aparat /instytucja, nie spełniały tego kontrole polecane przez wojewodów/ kontroli gospodarki lokalnej:

– 4) Decentralizacja państwa miała bardziej propagandowy niż rzeczywisty charakter, stąd obok niewielkich kompetencji organów samorządowych pojawiły się daleko idące oczekiwania i roszczenia /odwrócona została tym samym uwaga od centrum, które w swoich rękacli miato dominujący wpływ na sprawy’ lokalne/:Konstytucja Rl>/ IW7 r.

– 5) Rozwiązania samorządowe powstały przed samorządami, stąd bez ich udziału oraz w czasie nie pozwalającym na poznanie ono było ważne dla merytorycznej strony kampanii/ w momencie podejmowania decyzji o włączeniu się do pracy w radach samorządowych:

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>