Monthly Archives Wrzesień 2015

Gminy, w rozumieniu ustawy o samorządzie terytorialnym

Gminy, w rozumieniu ustawy o samorządzie terytorialnym, są w porównaniu do gmin istniejących przed dniem 27 maja 1990 roku nowymi instytucjami polityczno- prawnymi. To rozumowanie prowadzi do wniosku, że nie są one prawnym spadkobiercą gmin uprzednio istniejących, ani samorządów zlikwidowanych w- 1950 roku. Tak ukształtowane samorządy terytorialne nic są spadkobiercą własności tamtych gmin (własność ta przejęta została wcześniej przez Skarb Państwa). Gmina, w myśl ustawy, jest osobą prawną i korzysta ze wszystkich uprawnień osób prawnych. Jednocześnie obok ochrony sądowej, korzysta też ze szczególnej ochrony pozasądowej, podobnie jak inne państwowe jednostki organizacyjne oraz podmioty tworzone mocą ustawy. Samorząd terytorialny nie podlega prawni upadłościowemu-” (w okresie międzywojennym gminy mogły być rozwiązywane, np. gmina Szczawin w powiecie ostrołęckim). Członkostwo w samorządzie terytorialnym jest dla mieszkańców obowiązkowe i wynika z miejsca zamieszkania. Dlatego też nic można wypisać się ze wspólnoty mieszkańców, gdy zamieszkuje się w gminie, nie można też nie podporządkować się decyzjom organów gminnych /oczywiście przy możliwości obrony własnych praw’ i interesów w trybie kodeksu postępowania administracyjnego – w przypadku decyzji administracyjnych/.

czytaj więcej

Subwencja a pewne zjawiska w gminach

Z analizy algorytmów będących podstawą obliczenia subwencji vv poszczególnych latach wynika, że przede wszystkim następowało zmniejszanie kwoty subwencji w stosunku do rosnących zadań. Gdyby nie ustalenie wielkości granicznych, poniżej których subwencja nie może spaść, zmniejszenie subwencji byłoby bardzo duże. Subwencja na 1998 rok nie może być niższa niż 109,5 proc, subwencji na 1997 rok, zaś na 1997 rok nie mogła być niższa niż 115 proc. subwencji na 1996 rok. Ustalając subwencję na 1997 rok zauważyć można dążenie do wsparcia małych szkól wiejskich, odstąpiono od tego ustalając subwencję na 1998 rok. Dążeniem centrum jest w zw iązku z tym popieranie gmin opierających kształcenie na dużych szkołach zatrudniających nauczycieli legitymujących się lepszym przygotowaniem ogólnym.

czytaj więcej

Zróżnicowana gama form majątku a dochody gminy

Gmina może przekazać wykonywanie zadań komunalnych oraz mienie komunalne służące do ich realizacji innym podmiotom takim jak:

czytaj więcej

Z podatku od nieruchomości zwalnia się:

– nieruchomości lub ich części zajęte nu potrzeby organów’ i administracji samorządu terytorialnego:

– pod warunkiem wzajemności, nieruchomości będące własnością państw’ obcych lub organizacji międzynarodowych albo przekazane im w użytkowanie wieczyste, przeznaczone na siedziby przedstawicielstw dy plomaty cznych, urzędów’ konsularnych i innych misji korzystających z przywilejów i immunitetów na mocy ustaw, umów lub zwyczajów międzynarodowych:

czytaj więcej

Zdobycie poparcia i aprobaty dla realizowanej strategii

Zdobycie poparcia i aprobaty dla realizowanej strategii rozwoju samorządu terytorialnego. Konieczne jest w związku z tym wypracowanie i przyjęcie strategicznej polityki gminy przez radę. która będzie podstawą działania zarządu oraz podmiotów uczestniczących w rozwoju gminy . Wykonując zasadę jawności finansów publicznych oraz dbając o poparcie otoczenia dla przyjętych koncepcji, organy zarządzania ogólnego powinny upowszechnić plany oraz przekonać zainteresowanych o docelowych korzyściach wynikających z ich realizacji. Niezbędnym warunkiem uzyskania poparcia jest podporządkowanie działań poszczególnych komórek organizacyjnych gminy, instytucji gminnych i pracowników’, celom strategicznym. Nadzór i bieżąca kontrola ze strony centralnego ośrodka zarządzania ogólnego w trakcie realizacji strategii jest możliwa ni.in. poprzez bieżącą analizę planów finansowych i wydatków podmiotów realizujących strategiczną politykę gminy. Budżet uchwalany przez gminę jest odzwierciedleniem strategicznej polityki gminy. Stąd zarząd, najczęściej decydujący organ w zarządzaniu ogólnym gminy, musi przedstawić radzie do zatwierdzenia program uwzględniający ograniczone zasoby i dążący konsekwentnie do realizacji celów strategicznych. W razie wystąpienia nowych okoliczności w trakcie realizacji budżetu, zarząd powinien proponować korekty budżetu.

czytaj więcej

Wydatki osobowe

Normy szczegółowe odpowiadają w zasadzie paragrafom lub pozycjom wydatków budżetowych. Normy odnoszące się do jednej jednostki budżetowej określone są mianem norm indywidualnych, natomiast normy wykorzystywane dla określenia wydatków większej liczby jednostek nazwane są normami zbiorczymi-78.

Dość powszechnie wyraża się pogląd o potrzebie oparcia gospodarki finansowej samorządów lokalnych na d...

czytaj więcej

Struktura organizacyjna i funkcjonowanie władz gminnych

To wszystko wskazuje na mało przejrzysty model zarządzania gminą, z jednej strony wymuszany jest on prawem, które nie przystaje do przekonań i przyzwyczajeń obywateli, z drugiej zaś nie odpowiada teorii i praktyce zarządzania takimi organizmami społeczno-gospodarczymi. Bezsporne jest bowiem, źc centralną pozycję /coraz bardziej uszczuplaną przez wzrost autorytetu i uprawnień przewodniczącego zarządu/ w zarządzaniu ogólnym zajmuje zarząd:

czytaj więcej

Zamówienia i środki publiczne

Pod pojęciem zamówienia publicznego, należy rozumieć zaproszenie do rozpoczęcia rokowań skierowane przez podmiot prawa publicznego w formie ogłoszenia /o przetargu nieograniczonym, ograniczonym, dwustopniowym/ lub innej informacji /o wstępnej kwalifikacji, o zaproszeniu do składania ofert wstępnych i ostatecznych, zapytania o cenę, zaproszenia do rokowań w sprawie zamówienia z wolnej ręki/ skierowane do odp...

czytaj więcej

Społeczeństwo o słabo ukształtowanej kulturze politycznej

W każdym społeczeństwie o słabo ukształtowanej kulturze politycznej, tak bowiem można ocenić wiele grup społecznych nie tylko w wymiarze lokalnym, tworzące się elity rządzące lub mające wpływ na rozstrzyganie spraw w dalszym i bliższym otoczeniu, stają przed pokusą dbania wyłącznie o siebie, zapominając o potrzebach innych ludzi. Uważne przyglądanie się naszym reprezentantom w strukturach władzy nie sprowadza się tylko do obowiązku obywatelskiego ale przede wszystkim /co jest siłą motywującą, mającą nie tylko znaczenie indywidualne/ do dbania o realizację naszych, indywidualnych potrzeb i najbliższego nam otoczenia. W społeczeństwie demokratycznym istnieje mniejsze zagrożenie zjawiskami patologicznymi w instytucjach decydujących o zbiorowych i indywidualnych potrzebach ludzi niż w takich, które demokrację tworzą. W odniesieniu do Polski można zaobserwować, nie tylko wśród elit lokalnych, szereg błędnych decyzji i omylnych ocen. Spory bardzo często zmierzają do osiągnięcia dominacji nad innymi a nie do doskonalenia mechanizmów umacniających zasadę umowy – niezbędny element współuczestniczenia wszystkich w czymś co na gruncie polskim nazywamy samorządnością. Dlatego też spory, wynikłe głównie ze sprzeczności interesów, aby stały się mechanizmem współdziałania /kompromisu, motorem poszukiwania najkorzystniejszych z punktu widzenia szerszego niż. jednej partii czy grupy społecznej/ muszą być rozstrzygane /bądź przypisane/ przez kompetentnych uczestników rządzenia.

czytaj więcej

Nowelizacja ustawy o samorządzie terytorialnym z 14 października 1900 roku

Jak już zostało wspomniane uprzednio, wy datki dzielą się na wydatki finansowane przez budżet państwa lub przez budżety samorządów terytorialnych. Budżet państwa finansuje niektóre rodzaje działalności w całości, niektóre zaś częściowa, pozostawiając w tym zakresie pole do działania związków samorządowych przez ich budżet...

czytaj więcej

Sposób kwalifikowania dochodów

Generalnie rzecz ujmując dochodami budżetu są środki pieniężne pobierane bezzwrotnie przez gminę lub państwo od podmiotów gospodarczych i osób fizycznych (a w przypadku budżetów gmin – również z budżetu państwa) na sfi- por. Gazem Pnnrna z 17 – 19 maja 1997 i\. nr 22 (155). s. 3, „Reforma gminnych finansów” nansowanie wydatków związanych z realizacją ich zadań144. Podstawową różnicą pomiędzy opłatami i podatkami jest to. ze podatki mają charakter bezzwrotny, zaś w momencie wniesienia opłaty oczekuje się natychmiastowego świadczenia zwrotnego /ekwiwalentu/. Prawo finansowe stosuje bardzo różne podziały według których klasyfikuje się dochody budżetów lokalnych. Rozróżniamy przykładowo:

czytaj więcej

SPRAWOZDAWCZOŚĆ GMIN

W zakresie gospodarki finansowej gmin mieści się również sprawozdawczość budżetowa, która stanowi istotny element systemu kontroli sprawowanej przez rady gmin i ich komisje oraz regionalne izby obrachunkowe w toku wykonywania i po zakończeniu roku budżetowego. W ujęciu formalno-prawnym sprawozdawczość budżetowa stanowi usystematyzowany zbiór sprawozdań sporządzony zgodnie z obowiązującymi normami w oparciu o dane księgowe. Przedmiotem sprawozdawczości budżetowej jest zatem dostarczanie danych o wykonaniu dochodów i wydatków budżetu gmin. Sprawozdawczość budżetowa obejmuje nie tylko dane z zakresu wykonania dochodów i wydatków budżetu, ale również dane o przebiegu gromadzenia dochodów, oraz o finansowaniu z budżetu planowanych zadań. Poza tym ilustruje całokształt gospodarki finansowej jednostek i organów odpowiedzialnych za wykonanie budżetu. Ustawodawca nie określił w sposób precyzyjny, jak winien wyglądać i co powinien zawierać dokument będący informacją i sprawozdaniem z realizacji budżetu. Z ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych można wyczytać, że sprawozdanie powinno zawierać odrębne informacje o wykonaniu planów finansowych z zakresu administracji rządowej zleconych gminom. Jednocześnie sprawozdanie winno być opracowane w podziale na działy, rozdziały i paragrafy. Zatem rada sama winna określić precyzyjnie co dokument taki powinien zawierać oraz w jaki sposób winien być opracowany, oceniany i uchwalany. Niewątpliwie sprawozdanie powinno zawierać część opisową odpowiadającą układem materiałom przedstawionym w uchwale budżetowej. Powinno odnosić się do poszczególnych dokumentów uchwały budżetowej i układ oraz język winny być zrozumiale dla przeciętnego radnego – tak aby mógł samodzielnie dokonać oceny realizacji budżetu.

czytaj więcej

SEJMIK SAMORZĄDOWY

W polskiej praktyce samorządowej instytucja sejmiku wojewódzkiego pojawia się po raz pierwszy w okresie międzywojennym w województwie poznańskim i pomorskim, a stało się to dzięki temu, że ustawa „Scaleniowa” z 1933 r. nie zmieniła ustroju samorządu wojewódzkiego funkcjonującego nadal w oparciu o regulacje prawne zaborców. W tamtej postaci sejmik był organem kontrolnym i uchwałodawczym. W jego skład wchodzili delegaci wybrani przez sejmiki powiatowe i rady miast wydzielonych z powiatów. Konstytucja Marcowa w swoich zapisacłi podkreśliła wagę funkcjonowania samorządów i tym samym ich wojewódzkiej reprezentacji. Sejmiki w niezmienionej postaci przetrwały do 1939 roku, w nieco zmienionej formie funkcjonowały także po II wojnie światowej aż do stworzenia systemu rad narodowych. Ustawa o samorządzie terytorialnym z 8 marca 1990 roku powołała wojewódzką reprezentację gmin, której status i konstrukcja prawna jest swoistym kompromisem i innowacją w historii Polski /ze względu m.in. na jednostopniowy samorząd terytorialny oraz sposób wyłaniania jego składu personalnego/. Sejmik w odróżnieniu od samorządów gminnych nie posiada osobowości prawnej a jego członkowie /delegaci/ pocłiodzą z wyborów pośrednich – są stąd delegatami wybranymi przez rady gminne.

czytaj więcej

STRADEGIA ROZWOJU GIMIINY

Wzrastające potrzeby ludności wobec szybkich przemian politycznych i gospodarczych tworzą konieczność poszukiwania przez lokalne elity rządzące, szczególnie uczestników gremiów kierujących samorządami terytorialnymi, skutecznych sposobów zaspokojenia zbiorowych i indywidualnych potrzeb obywateli. Obok wielu, opisywanych w prezentowanej publikacji propozycji działań zmierzający ch do skuteczniejszej realizacji planowanych działań, możliwością wzmocnienia rozwoju aminy jest opracowanie przez każdą gminę strategicznego programu rozwoju. Strategia taka, łącząca w sobie elementy planowania i przyporządkowania działaniom metod ich realizacji, powinna tworzyć spójny system zawierający:

czytaj więcej